BEGIN:VCALENDAR
VERSION:2.0
PRODID:-//EHUko Kultura Zientifikoko Katedra - ECPv6.15.20//NONSGML v1.0//EN
CALSCALE:GREGORIAN
METHOD:PUBLISH
X-WR-CALNAME:EHUko Kultura Zientifikoko Katedra
X-ORIGINAL-URL:https://katedra.eus
X-WR-CALDESC:Events for EHUko Kultura Zientifikoko Katedra
REFRESH-INTERVAL;VALUE=DURATION:PT1H
X-Robots-Tag:noindex
X-PUBLISHED-TTL:PT1H
BEGIN:VTIMEZONE
TZID:Europe/Madrid
BEGIN:DAYLIGHT
TZOFFSETFROM:+0100
TZOFFSETTO:+0200
TZNAME:CEST
DTSTART:20200329T010000
END:DAYLIGHT
BEGIN:STANDARD
TZOFFSETFROM:+0200
TZOFFSETTO:+0100
TZNAME:CET
DTSTART:20201025T010000
END:STANDARD
BEGIN:DAYLIGHT
TZOFFSETFROM:+0100
TZOFFSETTO:+0200
TZNAME:CEST
DTSTART:20210328T010000
END:DAYLIGHT
BEGIN:STANDARD
TZOFFSETFROM:+0200
TZOFFSETTO:+0100
TZNAME:CET
DTSTART:20211031T010000
END:STANDARD
BEGIN:DAYLIGHT
TZOFFSETFROM:+0100
TZOFFSETTO:+0200
TZNAME:CEST
DTSTART:20220327T010000
END:DAYLIGHT
BEGIN:STANDARD
TZOFFSETFROM:+0200
TZOFFSETTO:+0100
TZNAME:CET
DTSTART:20221030T010000
END:STANDARD
END:VTIMEZONE
BEGIN:VEVENT
DTSTART;TZID=Europe/Madrid:20210917T080000
DTEND;TZID=Europe/Madrid:20210927T200000
DTSTAMP:20260527T012923
CREATED:20231103T094825Z
LAST-MODIFIED:20231103T094825Z
UID:208192-1631865600-1632772800@katedra.eus
SUMMARY:Artea eta Matematika erakusketa: ‘Fractus’ eta ‘Azares’
DESCRIPTION:Xehetasunak \n\n\n\n\nData eta ordua:  \n\n\n\n\n\n\n\n\n\nEgoitza \n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\nMatematika eta artea oso urrun dauden bi diziplinatzat hartzen dira\, ageriko loturarik ez balute bezalaxe. Baina\, bien arteko harremana aztertzen denean\, nabarmena da antzina-antzinatik arte garaikideraino mantendu izan den bien arteko elkarreragin oparo\, sakon eta aberatsa. Pitagorasen zientziak\, bere kontzeptuekin –pi zenbakia\, kasu– eta teoremekin\, ideia sortzaileak eragin ditu eta egitura artistikoen osagaia izan da. \n\n\n\n“Artea eta matematika” erakusketak bi diziplina horien artean dagoen lotura estua jarriko du ikusgai irailaren 17tik 28ra bitartean UPV/EHUko Bizkaia Aretoko Axular gelan. Verónica Navarroren “Fractus” eta Esaú de Leónen “Azares” egileen lanen bitartez fraktalen berezitasunak aurkeztuko dira. Erakusketak egunero bisitatu ahal izango dira\, goizeko 10:00etatik arratsaldeko 20:00etara\, astelehenetik ostiralera eta irailaren 25ean (larunbata) eta 26an (igandea) goizeko 10:00-13:00etara eta 16:00-19:30era. \n\n\n\nMatematika eta\, bereziki\, fraktalak dira erakusketa hau osatzen duten elementu nagusiak\, eta horien laguntzaz\, bertatik bertara egiaztatu ahal izango da matematika lan plastikoaren inspirazio-iturria\, arte-sorkuntzarako tresna eta funtsezko osagaia izan daitekeela. \n\n\n\n“Fractus” erakusketaren abiapuntutzat har daiteke Verónica Navarroren Menudo punto (2012) liburua\, izan ere\, paperean landutako formatu txiki eta ertaineko eszenografien bitartez\, geometria fraktala ezagutzera ematea du helburu\, eta bereziki\, Kochen Kurba deritzona. Obretan ageri den kaosean ikertzera eta mundu ulergaitz eta magikoak irudikatzera gonbidatzen dute ikuslea artelan hauek. \n\n\n\nBestalde\, “Azares” deritzon erakusketan\, Esaú de León artistak zuhaitz itxurako eskultura handiak begiratzeko gonbidapena luzatzen du. Eskultura hauek triangelu-itxurako piezez osatuta daude\, eta pieza horiek mihiztatu egiten dira Lindemayerren sisteman oinarrituz. Teknika hau\, egitura fraktala dena\, eskulturan erabiltzen da landare eta zuhaitzen hazkundea irudikatzeko. Gainera\, sorkuntza-prozesuan triangelu magikoak\, zenbaki lehenak\, pi zenbakia eta proportzio harmonikoak ere aurki ditzakegu. Sorkuntza-lanak\, halaber\, alderdi parte-hartzaile bat du; izan ere\, bertaratutakoak kartekin beren eskultura propioa egitera gonbidatzen ditu. \n\n\n\n“Artea eta matematika” erakusketa\, UPV/EHUko Bizkaia Aretoko Axular gelan irailaren 17tik 28ra bitartean ikusgai egongo dena\, UPV-EHUko Kultura Zientifikoko Katedrak eta Ikerketa Gizartean Zabaltzeko Zuzendaritzak antolatu dute. \n\n\n\nBisita gidatuak\n\n\n\nErakusketan bisita gidatua egin nahi dutenek\, irailaren 20tik 26ra -biak barne- egin dezakete ordutegi honetan: \n\n\n\n\nIrailaren 20\, 21\, 22\, 23 eta 24an\, arratsaldeko 18:00etan.\n\n\n\nIrailaren 25ean eta 26an\, goizeko 11:00etan eta arratsaldeko 18:00etan.\n\n\n\n\nBisita gidatuetara joan nahi baduzu\, bidali mezu elektroniko bat kzk.ehu@gmail.com helbidera eta adierazi zure intereseko ordutegia\, zure izen-abizenak eta harremanetarako telefonoa. \n\n\n\nSortzaileei buruz\n\n\n\nVerónica Navarro Arte Ederretan lizentziatu eta Hezkuntzan doktoratu zen Murtziako Unibertsitatean. Jarduera plastikoa hezkuntzarekin uztartu eta artea matematikarekin eta literaturarekin nahastu ohi ditu bere lanetan. Argitara eman dituen liburuen artean\, Fina e infinita edo Fractales artista liburuak eta El muy punto liburua nabarmendu daitezke. Halaber\, banakako zein taldekako instalazio eta erakusketetan parte hartu du. Lehenengoen artean\, Horma/forma/norma eta Menudo punto aipa daitezke\, eta lankidetza bidez egindakoen artean\, Las formas toman forma e infinitas delakoa. \n\n\n\nBestetik\, Esaú de León artista eta museografo mexikarrak Arte Plastikoak ikasi zituen Mexiko Hiriko “La Esmeralda” Pintura\, Eskultura eta Grabatuko Eskola Nazionalean. Honen ibilbidean ere\, instalazio eta erakusketa ugari aipa daitezke\, banakakoak (Vacío continuo edo Vortex) zein taldekakoak (Designata edo Incesante parpadeo de luz). Horrez gain\, arte-bildumen kontserbazio lanak (Michael Nyman edo Iberdrola) eta erakusketak koordinatu ditu Mexikoko Arte Modernoaren Museoan.
URL:https://katedra.eus/eu/agenda/artea-eta-matematika-erakusketa-fractus-eta-azares/
LOCATION:Bizkaia Aretoa-EHU\, Abandoibarra Etorbidea\, 3\, Bilbo
ATTACH;FMTTYPE=image/jpeg:https://katedra.eus/app/uploads/2023/11/CARTEL_exposicion_Arte_y_matematicas_HOR.jpeg
END:VEVENT
BEGIN:VEVENT
DTSTART;TZID=Europe/Madrid:20210917T080000
DTEND;TZID=Europe/Madrid:20210927T200000
DTSTAMP:20260527T012923
CREATED:20231103T095531Z
LAST-MODIFIED:20231103T095531Z
UID:208196-1631865600-1632772800@katedra.eus
SUMMARY:“Eboluzioa genero-ikuspegitik” erakusketa
DESCRIPTION:Xehetasunak \n\n\n\n\nData eta ordua:  \n\n\n\n\n\n\n\n\n\nEgoitza \n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\nNork esan du zientzia neutroa dela? Edozein giza-jardueratan gertatzen den bezalaxe\, zientziaren kasuan ere\, hainbat faktorek baldintzatu\, mugatu eta are alde batera ala bestera makurraraz dezakete. Horren harira\, giza-eboluzioari buruz egin izan den interpretazio konbentzionala zientziak jasandako mugapenen adibide garbia da. \n\n\n\nEboluzioaren errealitate zabal eta inklusiboa bistaratzeko asmoz\, ugalketa eta biziraupena espeziearen arrakastaren giltzarritzat hartuz\, Euskadin dago ikusgai lehenengo aldiz “Eboluzioa genero-ikuspegitik” erakusketa\, zientziak eboluzioaren inguruan eman duen interpretazio tradizionalari buelta ematea xede duena. \n\n\n\nErakusketa Eduardo Saiz Alonso ilustratzaile zientifikoak sortutako laminekin osatu da\, estereotipoak zalantzan jarri eta ikusleengan gogoeta eragiteko asmoz. Bizkaia Aretoko Etxepare gelan egongo da ikusgai irailaren 17tik 28ra bitartean\, eta astegunetan bisitatu ahal izango da\, astelehenetik ostiralera\, goizeko 8:00etatik arratsaldeko 20:00etara bitartean; baita irailaren 25ean eta 26an (larunbata eta igandea) ere\, 10:00etatik 13:00etara eta 16:00etatik 19:30era bitartean. \n\n\n\nErakusketa CENIEHko Kultura Zientifikoaren eta Berrikuntzaren Unitateari esker gauzatu ahal izan da\, “la Caixa” Gizarte Ekintzaren eta Zientzia eta Teknologiarako Espainiako Fundazioaren (FECYT) lankidetzaz\, eta José Mª Bermúdez de Castro Risueño\, Joseba Rios Garaizar eta María Amor Barros del Río izan dira komisario zientifikoak. Erakusketa elkarrekin antolatu dute UPV/EHUko Kultura Zientifikoko Katedrak eta Ikerketaren Gizarte Zabalkunderako Zuzendaritzak. \n\n\n\nErakusketaren osagarri gisa\, eboluzioa genero-joerarik gabe aztertzeko lau hitzaldi antolatuko dira irailaren 22an\, 19:00etan\, Bilboko Bidebarrieta Liburutegian. Ekimena Bidebarrieta Zientifikoa hitzaldi-zikloaren barruan gauzatuko da\, eta horretan parte hartuko duten lau hizlariek formatu atseginean jorratuko dute giza-eboluzioa\, ikuspegi zabal batetik eta genero-joerarik gabe\, paleontologia\, biologia\, geologia eta bestelako esparrutatik begiratuta. “Eboluzioa genero-ikuspegitik” hitzaldiei buruzko informazio gehiago nahi izanez gero\, kontsultatu programa. \n\n\n\nIlustratzaileari buruz:\n\n\n\nEduardo Saiz Alonso Biologia Zientzietan lizentziatu zen Bartzelonako Unibertsitatean eta ilustratzaile zientifikoa eta biologoa da. Bere lanak errealismoz betetako adierazkortasun arina du ardatz\, zorroztasun zientifikorik handienean oinarrituta\, eta gai naturalistak zein gai arkeologikokoak biltzen ditu. \n\n\n\nIlustrazio horien bitartez\, hainbat argitaletxetarako lan egin du -Plaza&Janés\, Salvat\, Planeta\, etab.-\, baita erakunde publikoetarako\, Ikerketa Zientifikoetarako Goi Mailako Zentroa\, Atapuerca Fundazioa eta Kataluniako Generalitatea tarteko\, eta hainbat aldizkari zientifikotarako ere\, hala nola Mundo Científico\, El Temps edo The Anatomical Record.
URL:https://katedra.eus/eu/agenda/eboluzioa-genero-ikuspegitik-erakusketa/
LOCATION:Bizkaia Aretoa-EHU\, Abandoibarra Etorbidea\, 3\, Bilbo
ATTACH;FMTTYPE=image/jpeg:https://katedra.eus/app/uploads/2023/11/EXPO-Evolucion-en-clave-de-genero-rrss-HORIZONTAL.jpeg
END:VEVENT
BEGIN:VEVENT
DTSTART;TZID=Europe/Madrid:20210922T190000
DTEND;TZID=Europe/Madrid:20210922T201500
DTSTAMP:20260527T012923
CREATED:20231103T093754Z
LAST-MODIFIED:20231103T093755Z
UID:208186-1632337200-1632341700@katedra.eus
SUMMARY:Bidebarrieta Zientifikoa: "Eboluzioa genero-ikuspegitik"
DESCRIPTION:Xehetasunak \n\n\n\n\nData eta ordua:  \n\n\n\n\n\n\n\n\nNork esan du zientzia neutroa dela? Edozein giza-jardueratan gertatzen den bezalaxe\, zientziaren kasuan ere\, hainbat faktorek baldintzatu\, mugatu eta are alde batera ala bestera makurraraz dezakete. Horren harira\, giza-eboluzioari buruz egin izan den interpretazio konbentzionala zientziak jasandako mugapenen adibide garbia da. \n\n\n\nAlde batetik\, interpretazio baldintzatu hori aurkitu eta aztertutako fosilen eskasiaren ondorioa izan daiteke\, batez ere kontuan hartuta fosilei dagokien hedadura geografiko eta kronologiko izugarri zabala. Bestetik\, bakarrik enpirikoki azter daitekeena egiazkotzat jotzeko dagoen joera zientifizistak ere murriztu eta bigarren mailara baztertu ditu espeziearen bilakaera ezagutzeko garrantzi handia duten jarduera asko\, hala nola\, edoskitzea\, haziera\, ezagutzaren transmisioa edo ehiza. Azkenik\, nabarmentzekoa da\, oraintsu arte\, arkeologia eta beste zientzia batzuk gizonek garatu eta interpretatu izan dituztela nagusiki\, eta gizonezkoa historiaren erdigune eta protagonista duen ikuspegi androzentriko horren ondorioz\, litekeena da eboluziorako funtsezkoak diren alderdi batzuk baztertu izana\, emakumea askotan bigarren mailan utziz. \n\n\n\nTestuinguru honetan\, eta eboluzioaren errealitate egiazkoagoa eta inklusiboagoa erakusteko asmoz\, UPV/EHUko Kultura Zientifikoko Katedrak\, UPV/EHUko Ikerketa Gizartean Zabaltzeko Zuzendaritzak eta Bidebarrieta Liburutegiak “Eboluzioa genero-ikuspegitik” izenburuko ekitaldia antolatuko dute irailaren 22an\, 19:00etan\, Bilboko Bidebarrieta Liburutegian. Ekimenean paleontologian\, biologian\, geologian eta bestelako esparruetan diharduten lau hizlarik parte hartuko dute\, eta formatu atsegi baten bitartez\, giza-eboluzioa sexu-joerarik gabeko ikuspegi zabal batetik jorratuko dute. \n\n\n\nEboluzioaren ikuspegi ‘morea’\n\n\n\nGiza-eboluzioaren fosil ikoniko askok izen propioa dute (Cro-Magnoneko gizona edo Elvis\, kasu) eta kultura herrikoian txertatu dira. Arratsaldeko lehen hitzaldian\, “Famosas desconocidas de la Evolución Humana” (Giza-eboluzioaren emakume ospetsu ezezagunak) izenburupean\, Asier Gómez Olivencia paleontologoak jendaurrean aurkeztuko ditu eboluzioaren emakume-izen ezagunenetako batzuk\, hala nola\, Ardi\, Selam\, Lucy\, Benjamina edo Tabun C1 emakume neandertala. \n\n\n\nJarraian\, “Las mujeres en los estudios sobre Evolución Humana” (Emakumeak Giza Eboluzioari buruzko azterlanetan) izenburua daraman bigarren hitzaldian\, Carmen Manzano biologoak argi utziko du gizakiak kultura erabili duela inguruneko aldaketetara egokitzeko\, eta animalien artean parekorik ez duen egokitzeko modu horren ondorioz\, oso zaila dela balioetatik aske dagoen zientzia objektibo bati buruz hitz egitea. Ildo horretan\, emakumeak espeziearen biziraupenean izandako lana eta eginkizuna ezagutzera emateko\, Manzanok giza-bilakaerari buruzko azterlanetan emakumeen irudikapena nola landu den aztertuko du. \n\n\n\nBestalde\, paleontologia da ilustrazioaren premiarik handiena duten arlo zientifikoetako bat\, ez baitago lekukotasun grafiko nahikorik aurkikuntzak eta ebidentziak azaldu ahal izateko. Ildo horretan\, giza-eboluzioarekin lotutako ilustrazioek ezin hobeto islatzen dute gure gizartean egon den eta dagoen genero-desberdintasuna. Hori dela eta\, arratsaldeko hirugarren hitzaldian\, “El sesgo de género a través de la ilustración científica” (Genero-joera ilustrazio zientifikoaren bitartez) izenburupean\, Vega Asensio biologo eta ilustratzaile zientifikoa ilustrazioen xehetasunei erreparatzearen garrantzia nabarmentzen saiatuko da\, izan ere\, askotan antzematen ez diren xehetasun horiek denboran iraun ohi duten eduki zientifiko okerrak sortzen laguntzen dute\, luzera begira genero-joera handiagoa erraztuz. \n\n\n\nLaugarren eta azken hitzaldia Arantza Aranburu geologoak emango du. “Y… ¿qué aporta la geología a la evolución humana?” (Eta… zer ekarpen egin dio geologiak giza-eboluzioari?) izenburupean\, xehetasun osoz azalduko du giza-eboluzioa\, ia osorik fosilen azterketatik ateratako datuen bitartez eraikia\, sedimentuetan bildutako DNAren erregistrotik lortu diren ekarpenekin osatzen ari dela azken urteotan\, eta horien arabera argi geratu omen dela\, fosilak ugariak ez diren lekuetan ere\, hominidoen (eta bestelako ornodunen) presentzia egiazta daitekeela. Gainera\, hitzaldian\, geologiak giza-eboluzioari egindako beste ekarpen batzuk ere ezagutu ahal izango dira\, izan ere\, horiei esker\, fosilizazio-prozesuak ulertu\, ingurune jakin batean nagusi ziren prozesu naturalak interpretatu eta data zehatzak jarri ahal zaizkie zenbait prozesu eta fosili. \n\n\n\nGonbidapenak erreserbatzea\n\n\n\nUPV/EHUko Ikerketa Gizartean Zabaltzeko Zuzendaritza ere partaide duen ekimen hau UPV/EHUko Kultura Zientifikoko Katedrak eta Bidebarrieta Liburutegiak bultzatutako Bidebarrieta Zientifikoa hitzaldi-zikloaren barruan antolatu da. Ekitaldia bertatik bertara ikusi ahal izango da\, baita streaming bidez ere KulturguneaTB kanalaren bidez. \n\n\n\nHitzaldia liburutegian bertan entzun nahi dutenek sarrera online erreserbatu behar dute aldez aurretik\, Bilbao Kultura gunearen bitartez. Sarrerak doakoak dira. \n\n\n\nHizlariak\n\n\n\nAsier Gómez ornodunen arloko paleontologoa da\, giza-eboluzioan aditua. Egun\, Ramon y Cajal kategoriako ikertzailea da UPV/EHUko Zientzia eta Teknologia Fakultatean. Atapuercako Ikerketa Proiektuari lotuta dago 2001az geroztik eta FECYTen doktoretza ondoko ikertzailea izan da University of Cambridgen (2010-2012) eta Marie Curie kategoriako ikertzailea Parisko Musée de l ‘Hommen (2013-2014). \n\n\n\nCarmen Manzano biologoa da\, eta 1986tik erretiroa hartu arte\, UPV/EHUko Genetika\, Antropologia Fisikoa eta Animalien Fisiologia Saileko Antropologia Fisikoko irakaslea izan da. Gainera\, ikerketa-proiektu ugaritan parte hartu du\, baita Populazioen Genetikarekin\, Auzitegi-Genetikarekin zein elkarketa genetikoari buruzko azterlanekin lotutako gaien inguruko 50etik gora argitalpenetan ere\, inpaktu handikoaldizkarietan. \n\n\n\nVega Asensio Biologian doktoratu zen Euskal Herriko Unibertsitatean (UPV/EHU) eta ilustrazio zientifikoari buruzko lehen graduondokoa koordinatzen du unibertsitate berean. Orain arteko ibilbide profesionalean\, ikertzailetzat ikasi eta lan egin du Europako Europako hainbat unibertsitatetan. 2011n\, komunikazio eta dibulgazio zientifikoa hobetzeko premiak bultzatuta\, NorArte Visual Science ilustrazio zientifikoaren estudioa sortu zuen\, marrazkigintzarekiko eta zientziarekiko grinak uztartuz. \n\n\n\nArantza Aranburu geologoa UPV/EHUko Geologia Saileko irakaslea da 1992az geroztik. Arroka sedimentarioetan jasotako historia geologikoak deszifratzea du ikerketa-jardunaren ardatz. Gainera\, 20 urte baino gehiago daramatza Atapuercako proiektuan\, eta karst\, ibai zein itsas erregistroen bitartez\, egungo paisaia\, egungoaren azpikoa eta iraganekoa interpretatzeko lanetan dihardu
URL:https://katedra.eus/eu/agenda/bidebarrieta-zientifikoa-eboluzioa-genero-ikuspegitik/
LOCATION:Bizkaia
ATTACH;FMTTYPE=image/jpeg:https://katedra.eus/app/uploads/2023/11/Evolucion-en-clave-de-genero-EUS.jpg
END:VEVENT
END:VCALENDAR